
آنچه در قرآن کریم آمده، آن است که فرعون، ساحران را تهدید به دارزدن و قطع اعضا کرده و ساحران نیز از این تهدید نهراسیده و بر ایمان خویش پایدار ماندند.[1] اما اینکه سرانجام آنها چه شد، در قرآن بد...
ادامه مطلب
در فرض سؤال که ما میدانیم تماسمان &...
ادامه مطلب
دستکاری کنتور (آب و برق...) کاری غیر قانونی بوده و جایز نیست و لازم است نسبت به این کار - با وجود شرایط - نهی از منکر صورت گیرد، اما برخی فقها معتقدند، لزومی ندارد که اعضای خانواده این موضوع ر...
ادامه مطلب
به طور کلى اینگونه امور، تابع قوانین و مقررات مربوطه است و فرد خسارتدیده میتواند حقوق و مزایایی را که پی صدور این حکم دریافت نکرده، مطالبه کند؛ پس اگر شخص تصمیمگیرنده، در احراز موجه بودن غیبت، کو...
ادامه مطلب
امام علی(ع) در یکی از خطبههایش در توصیف پروردگار فرموده است: «وَ کُلُّ ظَاهِرٍ غَیْرَهُ [غَیْرُ بَاطِنٍu200f] بَاطِنٌ، وَ کُلُّ بَاطِنٍ غَیْرَهُ غَیْرُ ظَاهِرٍ»؛[1] و هر آشکارى جز او غیر پنهان(در نسخهای، پنهان) است، و هر پنهانى جز او غیر آشکار است. جمله «و کلّ ظاهر غیره غیر باطن»؛ یعنى هر ظاهر و معلوم بر غیرى، غیر از خدا، غیر باطن و غیر مجهول است؛ زیرا که بکنه مفهوم و ماهیّت معلوم است، برخلاف خداى متعال که بکنه حقیقت، به سبب شدّت ظهور، معلوم هیچکس نیست، و کسی راه علم به او ندارد، الّا ذاتش.[2] البته در حاشیه نسخه اصل به عنوان نسخه بدل چنین نوشته است: «و کلّ ظاهر غیره باطن»؛ یعنی هر ظاهر و موجودی غیر از او، باطن و مخفی است بذاته، و موجود و ظاهر است به او؛ زیرا که او است موج...
ادامه مطلب
دین اسلام، همه گستره زندگی انسان را جهت رسیدن به کمال او، تحت پوشش خود قرار داده و به همه آنها پرداخته و از تبیین راه مستقیم در هیچ عرصهای از عرصههای زندگی انسان غافل نمانده است. یکی از این عرصهها، عرصه سیاست است که از پر چالشترین و با اهمیتترین عرصهها است؛ تا جایی که حُب و بغضهای مقدس و نامقدس در این زمینه بروز و ظهور کرده و وقایع بینظیر یا کمنظیری؛ مانند جریان جانشینی پیامبر اسلام(ص)، برخوردهای امام علی(ع) با معاویه و واقعه عاشورا و امثال آنرا رقم زده است. بنابراین، بیطرف ماندن و دخالت نداشتن در امور سیاسی، منجر به نادیده گرفتن برخی از تعالیم و دستورات دین میشود و با تسلیم بودن در برابر اوامر الهی در تضاد خواهد بود. بویژه در جایی که بیطرف ماندن در منازعات سیاسی، موجب تضعیف جبه...
ادامه مطلب
با توجه به آموزههایی که در قرآن و احادیث وجود دارد؛ میتوان به آداب معاشرت با حسود و شیوههاى دفع حسادت دست یافت که در ذیل مواردی بیان میشود.1. مُدارا با حسودان امام صادق(ع) میفرماید: «انسان را از سه چیز، گریزى نیست: مشورت با افراد ناصح و دلسوز، مدارا با حسودان، و دوستى با مردم».[1] مدارا، از نظر معنا به «رِفق» نزدیک است؛ زیرا مدارا به معناى نرمى، سازش، ملایمت در رفتار، حسن معاشرت با مردم و تحمّل ناگوارى و آزار آنها است.[2] احادیث فراوانى در ستایش مدارا و فواید دنیوى و اخروى آن رسیده است.[3] گاهى انسان با اشخاصى مواجه میشود که از روى حسادت، رفتارى ناشایست از خود نشان میدهند. سخن در این است که در برخورد با این افراد، انسان چه رویهاى را باید پیش بگیرد؛ زیرا اگر انس...
ادامه مطلب
علی اکبر(ع) پس از مدتی جنگیدن پیش پدر خود امام حسین(ع) آمد و گفت: «پدرم! شدّت تشنگى جانم را به لب رسانده...»،[1] در ادامه، برخی از مقتلنویسان مانند موفق بن احمد خوارزمی (م 568ق)[2] نقل کردهاند که در این هنگام، «امام حسین(ع) زبان حضرت علی اکبر(ع) را در دهان خود گذاشتند». اما این بخش در دیگر منابع مقاتل حسینی نیست. به هر حال؛ با پذیرش چنین چیزی؛ اختصاص این کار به زن و شوهر دلیل شرعی نداشته و زبان در زبان گذاشتن اگر با انگیزه شهوت و اغراض جنسی نباشد، نهایت عطوفت و مهربانی را میرساند و بوسیدن و زبان در کام فرزند جوان مؤمن خود گذاشتن با انگیزه شهوت، حتی نسبت به مؤمنان عادی قابل تصور نیست تا چه رسد به امام معصوم(ع) آن هم در چنین شرایطی! بنابراین، در شرایطی که امام حسین(ع) تمام ی...
ادامه مطلب
عبارت موجود در پرسش، بخشی از یک حدیث طولانی است که مرحوم شیخ صدوق (م 381ق) در کتاب «الخصال»[1] با این سند و متن آورده است: «احمد بن حسن قطّان، از حسن بن علی عسکری، از ابوعبدالله محمد بن زکریا، از جعفر بن محمد بن عماره، از پدرش، از جابر بن یزید...
ادامه مطلب
روایاتی در نکوهش عطر زدن زن در برابر مرد نامحرم وجود دارد که در این زمینه میتوانید به «وسائل الشیعة»، ج 20، ص 160 مراجعه کنید.[1] اما روایتی مبنی بر اینکه چنین عطر زدنی در حکم زنا است را در منابع معتبر روایی شیعی نیافتیم، اما در برخی کتب اهلسنت ...
ادامه مطلب
1. معنای لغوی «استطاعت»استطاعت از ریشه «طوع»، به معنای وجود چیزی است که فعل(انجام کاری) به سبب آن امکانپذیر میشود و انسان به وسیله امر، استطاعت مییابد که خواستههایش را به عنوان فعل پدید آورد. با این بیان، قدرت یا برای فاعل است و یا تصور کارى است که باید انجام شود، و یا جسمى که تأثیر را میپذیرد و یا ابزاری که فعل با آن انجام میشود.در مقابل استطاعت به این معنا، «عجز» قرار د...
ادامه مطلب
قرآن کریم بعد از استدلال بر یگانگی پروردگار در مورد حتمیبودن معاد، میفرماید:«وَ هُوَ الَّذِی یَبْدَؤُا الْخَلْقَ ثُمَّ یُعِیدُهُ وَ هُوَ أَهْوَنُ عَلَیْهِ ...»؛[1] او کسى است که آفرینش را آغاز میu200fکند، سپس آنرا بازمیu200fگرداند، و اینکار براى او آسانتر است.کلمه "یبدؤا" از "بدء" بوده و "بدء خلق" یع...
ادامه مطلب
خدای متعال در قرآن کریم در ارتباط با یکی از احکام مساجد میفرماید: «ما کانَ لِلْمُشْرِکینَ أَنْ یَعْمُرُوا مَساجِدَ اللَّهِ شاهِدینَ عَلىu200f أَنْفُسِهِمْ بِالْکُفْرِ أُولئِکَ حَبِطَتْ أَعْمالُهُمْ وَ فِی النَّارِ هُمْ خالِدُونَ»؛[1] مشرکان حق ندارند مساجد خدا را آباد کنند، در حالىکه به کفر خویش گواهى...
ادامه مطلب
در اینگونه موارد - در صورت وجود شرایط[1] - وظیفه افراد، امر به معروف و نهی از منکر است، البته امر به معروف، میتواند مصادیق و شیوههای متفاوتی داشته باشد؛ مثلاً چه بسا داشتن رابطه گرم و تذکر محترمانه درباره مسأله نماز، مؤثر افتد و گاهی نیز کاستن رابطه و سنگینی در رفتار و گفتار - به طوری که متوجه شو...
ادامه مطلب
«فقه الامن»، دانشی است که در آن به کشف و استخراج نظر شرع در محدودههای مربوط به امنیت (بهطور عام) مبادرت میشود. در این دانش به دنبال کشف نظر شارع در موضوعات مرتبط با امنیت هستند.[1]این علم، مانند «فقه الطهاره» یا «فقه الصلاه» در روش استنباط، اشتراکاتی از جمله مراجعه به اَسناد چهارگانه دارد؛ با این...
ادامه مطلب
خدای مهربان به آن اندازه نعمت و برکت در زمین قرار داده که تمام انسانها بتوانند در دنیا زندگی شرافتمندانهای داشته باشند، اما گروهی از مردم به هر دلیلی از جمله برداشتهای بیش از حد مترفین و قدرتمندان، اسرافها و ... نتوانستهاند به سهم خود از نعمتهای دنیا دسترسی یابند. بر اساس آنچه که در روایت ا...
ادامه مطلب
این قرارداد، قرض ربوی و حرام است، مگر اینکه قرض گیرنده ملزم به پرداخت مبلغ اضافی نباشد.ضمائم:پاسخ مراجع عظام تقلید نسبت به این سؤال، چنین است:[1]حضرت آیت الله العظمی خامنهای (مد ظله العالی):جایز نیست و راهی برای صحت آن نیست.حضرت آیت الله العظمی شبیری زنجانی (مد ظله العالی):قرار مذکور ربا و حرام است...
ادامه مطلب
کسب درآمد از چنین فعالیتی که طبق مقررات بیمه است، اشکالی ندارد.ضمائم:پاسخ مراجع عظام تقلید نسبت به این سؤال، چنین است:[1]حضرت آیت الله العظمی سیستانی (مد ظله العالی):اشکال ندارد.حضرت آیت الله العظمی شبیری زنجانی (مد ظله العالی):اگر در مقابل کار حلا...
ادامه مطلب
جملهی «مَنْ أَوْمَأَ إِلَى مُتَفَاوِتٍ خَذَلَتْهُ الْحِیَل»، در بخش حکمتهای نهج البلاغه آمده است.[1] شارحان نهج البلاغه در مورد معنا و مقصود این جمله احتمالات متعددی را بیان کردند:1. مراد از متفاوت، امور متضادی است که از نظر عرف و عادت قابل جمع ...
ادامه مطلب
در برخی نقلها آمده که امام علی(ع) در نبرد صفین، سپاهیان فراری دشمن را تعقیب کرده و زخمیهای آنان را میکشت، اما در جنگ جمل فراریها را تعقیب نکرده، به مجروحان کاری نداشت، و هر فردی که سلاحش را بر زمین میگذاشت، در امان بود.دلیل این رویکرد به ظاهر دوگانه آن بود که در جنگ جمل، بعد از آنکه فرماندهان اصلی دشمن مانند طلحه، زبیر، فرزندش عبدالله و نیز ام المؤمنین عایشه کشته و یا اسیر شده بودند، کسی نبود تا باقی مانده لشکر را بازسازی کند و به همین دلیل، افراد باقی مانده – بدون آنکه تصمیم به نبرد مجدد و یا جاسوسی داشته باشند – در حال بازگشت به منازل خود ب...
ادامه مطلب